Instytut Pamięci Narodowej w Krakowie

Latem 2024 r. krakowski oddział Instytutu Pamięci Narodowej wprowadził się do nowej siedziby w odrestaurowanym gmachu dawnego C.K. Sądu Powiatowego, a później aresztu śledczego. Dzięki tej inwestycji część rozrzuconych dotąd po Krakowie biur IPN udało się skupić w jednym miejscu, a Podgórze odzyskało reprezentacyjny budynek z czasów rozkwitu tej dzielnicy.

W miejsce więziennego muru z wieżyczkami strażniczymi i ponurego gmaszyska z zakrytymi oknami, znajdujemy dziś budynek przywrócony do stanu świetności i otwarty na przestrzeń wokół. W przyszłości w sąsiedztwie odremontowanego gmachu powstanie nowoczesne, ale wkomponowane w otoczenie archiwum krakowskiego IPN. Wokół nie zabraknie otwartej przestrzeni z miejscem na wystawy edukacyjne i wydarzenia plenerowe.

Przeprowadzony został generalny remont i proces rewaloryzacji zaniedbanego budynku, w ścisłej współpracy z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Podstawowym założeniem było odtworzenie stanu z czasów świetności gmachu, z okresu galicyjskiego, przy jednoczesnym zapewnieniu funkcjonowania urzędu zgodnie ze współczesnymi standardami. Usunięto dodane w czasie II wojny światowej i po niej elementy: ogrodzenie więzienne, kraty, dobudówki, zlikwidowano spacerniak. Elewacja została oczyszczona, a attyka zrekonstruowana według zaleceń konserwatora zabytków.

Poddając wnętrze budynku gruntownemu remontowi zadbano o zachowanie lub odtworzenie pierwotnego stanu. Zakonserwowano i ponownie wstawiono dębowe drzwi wejściowe. Zachowano i uzupełniono sztukaterie gipsowe i dekoracje malarskie – szczególnie widoczne są w pomieszczeniach księgarni. Tam, gdzie to było możliwe, zachowano i częściowo odtworzono pierwotne płytki na posadzkach. Z kamiennych schodów wejściowych i wewnętrznych usunięto cement i późniejsze nakładki, odsłaniając pierwotny piaskowiec. Oczyszczono i uzupełniono kutą balustradę schodów, z oryginalnym dębowym pochwytem. Zrekonstruowano też mosiężne klamki. Zostały nawet zachowane oryginalne stalowe schody z początku wieku, prowadzące niegdyś na poddasze. Jako świadectwo dziejów budynku pozostawiono jedną z cel w dawnym kształcie – z kratą i więziennymi drzwiami z judaszem. Zrekonstruowano w niej także, przeniesiony z innego piętra piec kaflowy.

Następny

Powrót

pauza