Nawigacja

Aktualności

Setna rocznica wybuchu I powstania śląskiego. Jak Kraków pomagał powstańcom

Sto lat temu, 16 sierpnia 1919 r., wybuchło I powstanie śląskie. Choć była to akcja spontaniczna, nie objęła całego spornego terenu i zakończyła się militarną porażką, to jednak wpłynęła na poprawę sytuacji ludności polskiej przed planowanym plebiscytem i dostarczyła doświadczeń, wykorzystanych później w II i III powstaniu.

  • Hotel Krakowski, pierwsza siedziba Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi. Dzisiaj znajduje się w tym miejscu „Przystanek Historia” krakowskiego IPN. Fot. NAC
    Hotel Krakowski, pierwsza siedziba Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi. Dzisiaj znajduje się w tym miejscu „Przystanek Historia” krakowskiego IPN. Fot. NAC
  • Sekretarz Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi Henryk Pachoński. Fot. NAC
    Sekretarz Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi Henryk Pachoński. Fot. NAC
  • Powstańcy śląscy z 1919 r. Fot. NAC
    Powstańcy śląscy z 1919 r. Fot. NAC
  • Ks. Jan Rzymełka, Ślązak, misjonarz, przewodniczący Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi w Krakowie. Fot. NAC
    Ks. Jan Rzymełka, Ślązak, misjonarz, przewodniczący Towarzystwa Pomocy Górnemu Śląskowi w Krakowie. Fot. NAC
  • Przywódca I powstania śląskiego Alfons Zgrzebniok. Fot. NAC
    Przywódca I powstania śląskiego Alfons Zgrzebniok. Fot. NAC
  • Powstańcy śląscy. Fot. NAC
    Powstańcy śląscy. Fot. NAC
  • Powstańcy śląscy. Fot. NAC
    Powstańcy śląscy. Fot. NAC
  • Powstańcy śląscy. Fot. ze zbiorów Muzeum w Tarnowskich Górach
    Powstańcy śląscy. Fot. ze zbiorów Muzeum w Tarnowskich Górach
  • Żołnierze niemieckiego Grenzschutzu. Fot. NAC
    Żołnierze niemieckiego Grenzschutzu. Fot. NAC

Na rozwój wydarzeń na Górnym Śląsku uważnie spoglądali Polacy z reszty kraju, udzielając w miarę możliwości pomocy. Szczególną rolę odegrał Kraków, gdzie prężnie działało Towarzystwo Pomocy Górnemu Śląskowi, przemianowane później na Towarzystwo Obrony Zachodnich Kresów Polski.

Pierwszą siedzibą Towarzystwa był Hotel Krakowski, na rogu ulic Dunajewskiego i Łobzowskiej. W tym miejscu stanął w latach 30. gmach Banku Rolnego, później PKO, a dziś mieści się tu Centrum Edukacyjne „Przystanek Historia” Oddziału IPN w Krakowie.

Więcej o I powstaniu śląskim i pomocy z Krakowa – 20 sierpnia, w artykule z cyklu „Krakowski Oddział IPN i Dziennik Polski przypominają”.​​

Galeria Plakatu IPN w Krakowie. Materiały edukacyjne do pobrania [PDF]

do góry