Instytut Pamięci Narodowej w Krakowie

W uroczystości, której gospodarzem był burmistrz Rafał Ślęczka wzięli udział zastępca dyrektora krakowskiego oddziału IPN Cecylia Radoń, naczelnik Rafał Dyrcz, jego zastępca Jacek Kwilosz oraz pracownik Archiwum IPN Radosław Kurek. Nazwa traktu została nadana przez Radę Miejską w Wieliczce na wniosek Stowarzyszenia Klub Przyjaciół Wieliczki oraz Zarządu Koła w Wieliczce Światowego Związku Żołnierzy AK. 

Dr hab. Janusz Kurtyka był prezesem IPN w latach 2005-2010 i dyrektorem oddziału w Krakowie w latach 2000-2005. Jest jedną z 96 ofiar tragicznego lotu polskiej delegacji na uroczystości katyńskie w 2010 r. Urodził się w 1960 r., w Krakowie. Był historykiem, znawcą Polski średniowiecznej i badaczem jej dziejów najnowszych. Jako licealista współpracował z opozycyjnym Studenckim Komitetem Solidarności. Kolportował ulotki jeszcze przed Sierpniem 1980 r. Potem zaangażował się w niezależny ruch studencki. Był członkiem Komitetu Założycielskiego Niezależnego Zrzeszenia Studentów Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie studiował historię. Po wprowadzeniu stanu wojennego rozwijał konspiracyjne struktury NZS-u w Krakowie i Nowej Hucie.

Po studiach podjął pracę w Instytucie Historii PAN, gdzie w 1995 r. obronił rozprawę doktorską z zakresu nauk humanistycznych. W 2000 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego. W latach 2000-2005 był organizatorem i dyrektorem Oddziału IPN w Krakowie. W 2005 r. Sejm powołał go na stanowisko prezesa Instytutu. Jego misję przerwała śmierć w katastrofie smoleńskiej, w drodze na uroczystości rocznicowe w Katyniu, 10 kwietnia 2010 r. Spoczywa w Alei Zasłużonych cmentarza Rakowickiego.

Odegrał znaczącą rolę w zdynamizowaniu badań nad powojenną konspiracją niepodległościową. Był też inicjatorem ustanowienia Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych. To on wskazał 1 marca – datę zamordowania płk. Łukasza Cieplińskiego „Pługa” i jego podwładnych z IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” – jako symboliczny dzień, w którym powinniśmy przypominać dokonania i ofiarę tych, którzy po 1945 r. nie złożyli broni, walcząc o utraconą w 1939 r. niepodległość. 

Janusz Kurtyka był także m.in. redaktorem naczelnym „Zeszytów Historycznych WiN-u” i prezesem Zarządu Głównego Stowarzyszenia Społeczno-Kombatanckiego Zrzeszenie „Wolność i Niezawisłość”. 7 lipca 2021 r. Rada Miasta Krakowa nadała imię Janusza Kurtyki rondu w ciągu ul. Wita Stwosza.