Instytut Pamięci Narodowej - Kraków

https://krakow.ipn.gov.pl/pl4/aktualnosci/51760,Wystawa-Za-Marksem-bez-Boga-Laicyzacja-zycia-spolecznego-w-Polsce-Ludowej-w-lata.html
01.03.2026, 18:13

Wystawa „Za Marksem bez Boga. Laicyzacja życia społecznego w Polsce Ludowej w latach 1945-1989”. Przystanek Historia IPN – Kielce, maj

04.05.2018

W Centrum Edukacyjnym „Przystanek Historia” IPN w Kielcach (ul. Warszawska 5) można w maju oglądać nową wystawę przybliżającą dzieje laicyzacji w PRL.

Laicyzacja to proces zeświecczania rożnych dziedzin życia, powodujący zmiany w sferze publicznej, świadomości społecznej, w systemie wartości. Laicyzacja, która dokonywała się w okresie PRL, miała zatem charakter laicyzacji socjalistycznej – dotyczyła sekularyzacji przestrzeni publicznej, a także prywatnej sfery życia obywatela. Szeroko rozbudowane świeckie święta, obrzędy i obyczaje służyły afirmacji nowego ustroju, były niejako liturgią religiopodobnej ideologii, dlatego zamiennie nazywano je laickimi bądź socjalistycznymi.

Ekspozycja składająca się z 35 dwustronnych paneli, podzielonych na tematyczno-chronologiczne moduły, przedstawia tło polityczne i etapy laicyzacji w Polsce w latach 1945-1989 (sekularyzację przestrzeni publicznej, życia społecznego, prywatnej sfery życia obywatela, obrzędowość socjalistyczną oraz nowe święta i obyczaje). Ponadto ekspozycji towarzyszą fragmenty archiwalnych kronik filmowych, pochodzące ze zbiorów Telewizji Polskiej Oddział w Katowicach, przedstawiające m.in. uroczystość nadania imienia, oprawę świeckich ślubów i jubileuszy pożycia małżeńskiego, święto Trybuny Robotniczej, Choinkę Noworoczną, a także Dzień Dziecka na Stadionie Śląskim.

Wystawa, opracowana przez Oddział IPN w Katowicach, prezentowana będzie w maju 2018 r., w godzinach otwarcia Przystanku Historia.