Instytut Pamięci Narodowej - Kraków

Do siedziby Nemzeti Emlékezet Bizottsága (NEB, Komitet Pamięci Narodowej), czyli węgierskiego odpowiednika IPN przywieźliśmy dwujęzyczną wystawę elementarną „Zbrodnie niemieckie i sowieckie na Polakach. 1939-1945”. Pozostanie ona w NEB do końca lutego. 7 lutego 2025 r. prezentacji wystawy towarzyszyła dyskusja zatytułowana „ƒZbrodnie Armii Czerwonej w Europie Środkowo-Wschodniej (1944-1945) – przykład Polski i Węgier”, współorganizowana przez NEB oraz Instytut Polski w Budapeszcie, w której w roli panelisty wziął udział dyrektor krakowskiego oddziału IPN dr hab. Filip Musiał, a także dr Áron Máthé (NEB) i Veronika Illés (moderator).

Byliśmy także w Szkole Polskiej im. Sándora Petőfiego przy polskiej ambasadzie oraz w Ogólnokrajowej Uzupełniającej Polskiej Szkole i Przedszkolu na Węgrzech. Tym razem tematem przewodnim warsztatów dla dzieci były losy żołnierzy Września '39.

9 lutego, po mszy św. w kościele polskim w Budapeszcie, w sąsiednim Domu Polskim dyrektor Oddziału IPN w Krakowie dr hab. Filip Musiał wygłosił wykład zatytułowany „Ostatni rozkaz gen. Leopolda Okulickiego i jego konsekwencje”, towarzyszący otwarciu wystawy o ostatnim dowódcy Armii Krajowej.

Tradycyjnie nasza delegacja zapaliła znicze na grobach polskich żołnierzy i Polaków z czasów II wojny światowej, spoczywających na cmentarzu Rákoskeresztúr oraz odwiedziła mogiły na kwaterze 301 na centralnym cmentarzu w Budapeszcie (tzw. węgierskiej Łączce).

Stolica Węgier dołączyła do listy zagranicznych „Przystanków Historia” IPN w listopadzie 2023 r., a krakowski oddział Instytutu opiekuje się działalnością węgierskiego „Przystanku”. Nasze działania w Budapeszcie były możliwe dzięki wsparciu polskiej ambasady, Instytutu Polskiego i Domu Polskiego w Budapeszcie, dyrekcji i nauczycieli Ogólnokrajowej Uzupełniającej Polskiej Szkoły i Przedszkola na Węgrzech oraz Szkoły Polskiej im. Sándora Petőfiego. Serdecznie wszystkim dziękujemy, kierując szczególnie ciepłe słowa do Dominiki Teske, zastępcy dyrektora Instytutu Polskiego.

O Polsce i jej historii opowiadali nad Dunajem dyrektor krakowskiego oddziału IPN dr hab. Filip Musiał oraz pracownicy Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej: Agnieszka Masłowska (koordynator „Przestanku Historia” Budapeszt), Piotr Milczanowski i Kamil Szkaradek.