Nawigacja

Oddziałowa Komisja w Krakowie (stan na listopad 2018 r.)

Śledztwa w toku

Zbrodnie komunistyczne

 

1. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, w sprawie pobicia, w nocy z 6/7 maja 1977 roku w Krakowie, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, Stanisława P., i narażenia go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia, w wyniku czego, w następstwie doznanych obrażeń ciała poniósł on śmierć, przy czym, czyn ów, stanowił przejaw stosowania wobec pokrzywdzonego represji, w związku z jego zaangażowaniem w działalność opozycyjną wobec polityki ówczesnych władz PRL, za sprawą sympatyzowania i aktywnej współpracy z organizacją KOR, jak również, pozostawał w związku z naruszeniem jego prawa do życia, stanowiącego formę naruszenia praw człowieka (S 35.2008.Zk).

W dotychczasowym okresie prowadzonego śledztwa, tut. Komisja uzyskała zeznania kilkudziesięciu – nigdy wcześniej – nie przesłuchanych osób, w szczególności najbliższych pokrzywdzonego (spośród których trzem nadano status pokrzywdzonego) tudzież innych, na stałe zamieszkujących poza granicami Kraju (które przesłuchane zostały w ramach międzynarodowej pomocy prawnej). Przeprowadzono także kompleksowe i wnikliwe kwerendy kilku tysięcy stron dokumentów archiwalnych z zasobów BUiAD w Warszawie, OBUiAD w Krakowie oraz innych instytucji zewnętrznych. W oparciu z kolei, o ekshumowane szczątki kośćca Stanisława P., pozyskano dodatkowe opinie kryminalistyczne, z zakresu medycyny sądowej, toksykologii oraz biomechaniki, koncentrujące się na wyjaśnieniu – kluczowej dla sprawy – kwestii mechanizmu powstania obrażeń na ciele pokrzywdzonego oraz określenia przyczyn jego śmiertelnego zejścia. Uzyskano także dodatkową opinię daktyloskopijną, bazującą na dowodowych śladach linii papilarnych, zabezpieczonych w dniu 07.05.1977 r. na miejscu ujawnienia zwłok Stanisława P.

W sprawie uzyskano już wszelkie opinie kryminalistyczne. Ukończono oględziny materiałów archiwalnych wytworzonych przez organa MO i SB. Trwa końcowa analiza materiału dowodowego.

 

2. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości będącą poważnym indywidualnym naruszeniem praw człowieka, polegającą na stosowaniu represji przez funkcjonariuszy MO, będących funkcjonariuszami państwa komunistycznego poprzez pobicie w nocy z 17 na 18 kwietnia 1982 r. w Krakowie-Nowej Hucie Andrzeja Sz. i spowodowania u niego obrażeń ciała w postaci stłuczenia głowy, twarzy i stłuczenia pnia mózgu, w następstwie których obrażeń pokrzywdzony zmarł w dniu 8 czerwca 1982 r. (S 71.2018.Zk).

Zapoznano się z aktami prowadzonych uprzednio w tej sprawie postępowań, trwa oczekiwanie na wyniki zleconej kwerendy materiałów archiwalnych.

 

3. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości w sprawie polegającej na poważnym prześladowaniu z przyczyn politycznych poprzez znęcanie się fizyczne i moralne nad pozbawionym wolności Wiesławem W. od 1949 roku w celu zmuszenia go do składania wyjaśnień przez funkcjonariuszy PUBP w Miechowie (S 68.2018.Zk).

W chwili obecnej trwa kwerenda w Archiwum IPN. Ponadto sukcesywnie będą przesłuchiwani ustaleni świadkowie.

 

4. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwach obywateli polskich dokonanych w trakcie prób przekroczenia granicy czechosłowacko-austriackiej w latach 1948-1989 dokonanych przez funkcjonariuszy komunistycznych Czechosłowackiej Republiki Socjalistycznej, które to działanie stanowiło prześladowanie z powodów politycznych ludności cywilnej w ramach działań totalitarnych państwa komunistycznego (S 48.2016.Zk).

W toku śledztwa zgromadzono dostępną w kraju dokumentację dot. przypadków przekraczania przez obywateli polskich granicy pomiędzy Czechosłowacją a Austrią i RFN. Dokonano oględzin odnalezionych i przesłanych akt przez Oddziałowe Archiwum w Krakowie. Dołączono przesłaną w 2001 roku dokumentację przez Czeski Urząd Dokumentacji i Badania Zbrodni Komunizmu (tzw. UDV). Nadto przystąpiono do próby odnalezienia i przesłuchania w charakterze świadków najbliższych dla osób pokrzywdzonych, którzy zginęli przy próbie przekraczania ogrodzenia pod napięciem na granicy, których listę ustalono. I tak przesłuchano Michała G. – brata pokrzywdzonego Tadeusza G. oraz Mariana M. – syna pokrzywdzonego Franciszka M. Sporządzono także wnioski o wykonanie czynności w trybie międzynarodowej pomocy prawnej do Instytutu Pamięci Narodowej na Słowacji i Czeskiego Urzędu Dokumentacji i Ścigania Zbrodni Komunizmu w Polsce oraz Instytutu Badania Reżimów Totalitarnych w Polsce. Z osobnym wnioskiem wystąpiono także do Prokuratury Powiatowej w Czeskim Krumlowie. W toku śledztwa podejmowane są dalsze czynności zmierzające do ustalenia osób pokrzywdzonych – Polaków, którzy zginęli na granicy w wyniku porażenia prądem elektrycznym oraz sukcesywnie tłumaczone są na język polski uzyskane dokumenty dotyczące przedmiotu śledztwa z Republiki Czeskiej. W wyniku poszukiwań realizowanych przez właściwe jednostki policji ustalono krewnych pokrzywdzonych, którzy są sukcesywnie przesłuchiwani. Analizowana jest także możliwość ekshumacji szczątków obywateli polskich, którzy pochowani zostali na czeskich i słowackich cmentarzach. W tym celu skierowany został stosowny wniosek o wykonanie pomocy prawnej do Prokuratury  Generalnej Czech i Prokuratury Generalnej Słowacji.

W trakcie postępowania sporządzono także listę żołnierzy czechosłowackich brygad Straży Granicznej pełniących służbę w czasie, w którym ponieśli śmierć obywatele polscy. Po ustaleniu ich aktualnych adresów zostaną przesłuchani w drodze pomocy prawnej przez czeskie i słowackie organy ścigania. Niezależnie na podstawie uzyskanych dotychczas archiwalnych materiałów od przedstawicieli Europejskiej Agendy Platformy Pamięci i Sumienia z siedzibą w Pradze ustalana jest kwestia odpowiedzialności osób sprawujących w byłej Czechosłowacji najwyższe funkcje państwowe.

Nadto skierowano do organów i instytucji Republiki Czeskiej oraz Republiki Słowackiej dodatkowe wnioski o udzielenie pomocy prawnej dot. dokumentów urzędowych świadczących o odpowiedzialności osób sprawujących najwyższe funkcje państwowe, w szczególności byłego Ministra Spraw Wewnętrznych Czechosłowacji – Lubomira S., a także wnioski o ustalenie aktualnych adresów zamieszkania, kilkudziesięciu osób, byłych żołnierzy Czechosłowackiej Straży Granicznej oraz wystąpiono z wnioskiem o udostępnienie dokumentów personalnych. W toku śledztwa zlecono również tłumaczenie wszystkich dokumentów procesowych uzyskanych w języku czeskim i słowackim, a mających istotne znaczenie dla przebiegu postępowania.

W toku postępowania pouczono również wszystkich ujawnionych pokrzywdzonych o regulacjach prawnych umożliwiających uzyskanie odszkodowania od instytucji państw obcych za czyny będące przedmiotem niniejszego postępowania.

W ostatnim okresie śledztwa otrzymano szereg nowych dokumentów archiwalnych z Instytutu Badania Reżimów Totalitarnych w Pradze oraz Instytutu Pamięci Narodowej na Słowacji, które należy przetłumaczyć na język polski, ocenić ich walor dowodowy w niniejszym postępowaniu w kontekście możliwości przedstawienia zarzutu popełnienia przestępstwa. Konieczne jest nadto zwrócenie się do Prokuratury Generalnej Republiki Słowacji z wnioskiem o przesłuchanie ustalonych świadków byłych żołnierzy Czechosłowackiej Straży Granicznej.

 

5. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej będącej, jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegające na zabójstwie Józefa S. w 1977 roku w Kętach, byłego członka podziemia niepodległościowego, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego (S 21.2017.Zk).

Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy wyjaśnienia okoliczności śmierci Józefa S., którego zgon nastąpił 21.08.1977 roku w miejscowości Kęty. Gromadzone są dokumenty dotyczące wskazanego wyżej zdarzenia, trwa uzupełniająca kwerenda archiwalna. Zakresem śledztwa objęto również osądzenie pokrzywdzonego wraz z szesnastoma innymi osobami przez były Wojskowy Sąd Rejonowy w Krakowie w okresie bezpośrednio powojennym.

 

6. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej będącej jednocześnie zbrodnią przeciwko ludzkości, polegające na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad Józefem M. w 1950 roku przez funkcjonariuszy PUBP w Myślenicach
(S 30.2017.Zk).

W powyższej sprawie trwa kwerenda archiwalna dotycząca w szczególności ujawnienia przedsięwzięć realizowanych w przeszłości przez funkcjonariuszy organów bezpieczeństwa państwa komunistycznego przeciwko Józefowi M. Przesłuchano osoby najbliższe pokrzywdzonemu celem protokolarnego odzwierciedlenia ich wiedzy odnośnie powojennych losów Józefa M.

 

7. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości,  polegającej na udzieleniu pomocy w okresie od 29 stycznia 1945 roku do 12 kwietnia 1945 roku w Nowym Targu i innych miejscowościach powiatu nowotarskiego przez funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Nowym Targu, będących funkcjonariuszami państwa komunistycznego formacjom sowieckim, dokonującym bezprawnych pozbawień wolności obywateli polskich w związku z ich przynależnością do Armii Krajowej, przy czym bezprawne pozbawienie wolności połączone było z oddaniem pokrzywdzonych we władztwo państwa obcego i stanowiło stosowanie wobec nich represji z powodu przynależności do określonej grupy politycznej (S 77.2015.Zk).

W powyższej sprawie prowadzone są kwerendy mające na celu uzyskanie kompletu dokumentów pozostających w archiwach a dotyczących między innymi obejmowania przez członków Batalionów Chłopskich oraz Ludowej Straży Bezpieczeństwa tworzących się w 1945 roku placówek władz bezpieczeństwa na obszarze powiatu nowotarskiego. We wskazanym wątku postępowania przesłuchiwani są również świadkowie, odbierane są także zeznania osób mających posiadać wiedzę dotyczącą faktycznej działalności przedstawicieli organów bezpieczeństwa państwa – przed wkroczeniem wojsk sowieckich członków Stronnictwa Ludowego, Batalionów Chłopskich oraz Ludowej Straży Bezpieczeństwa.

 

8. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości w sprawie polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad zatrzymanymi i pozbawionymi wolności Janiną M., Józefą Ch.
i Władysławem K. w okresie od 13 czerwca 1949 roku przez funkcjonariuszy PUBP w Wadowicach
(S 21.2018.Zk).

Prowadzona jest kwerenda w Archiwum IPN. Na obecnym etapie śledztwa ustalani są funkcjonariusze, którzy przesłuchiwali pokrzywdzonych oraz dokonywane są sprawdzenia czy funkcjonariusze ci jeszcze żyją.

 

9. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na represji w postaci indywidualnego naruszenia praw człowieka w postaci zabójstwa w dniu 2 sierpnia 1952 roku Józefa B. w Piwnicznej, na granicy polsko -czechosłowackiej przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego – żołnierzy Wojsk Ochrony Pogranicza, co stanowiło poważne prześladowanie z powodu przynależności pokrzywdzonego do określonej grupy politycznej, a czyn ten stanowił przestępstwo według polskiej ustawy karnej obowiązującej w czasie jego popełnienia (S 63.2017.Zk).

W śledztwie wszczętym wskutek zawiadomienia syna pokrzywdzonego Józefa B. przesłuchano zawiadamiającego oraz ustalonego świadka zdarzenia – żołnierza byłej jednostki Wojsk Ochrony Pogranicza. Uzyskano także dokumenty archiwalne ze zdarzenia w 1952 roku w postaci protokołu sekcji zwłok oraz relacje funkcjonariuszy WOP.
W postępowaniu ustalono i przesłuchano dalszych świadków Kazimierza G., Edwarda B., Antoniego I. W wyniku zleconych kwerend archiwalnych uzyskano z Centralnego Archiwum Wojskowego oraz Archiwum Straży Granicznej kolejne dokumenty do wykorzystania w śledztwie. W śledztwie wystosowano kolejne zapytania do Oddziałowego Archiwum IPN w Krakowie, Zakładu Medycyny Sądowej w Krakowie oraz USC w Piwnicznej oraz zarządu Cmentarza Komunalnego w Nowym Sączu oraz Cmentarz Parafialnego w Nowym Sączu. W toku śledztwa ustalono i przesłuchano kolejnych świadków Stanisława W. i Leonię D. oraz wytypowano kolejną partię dokumentów archiwalnych, które należy przeanalizować w celu ustalenia pełnego składu osobowego jednostki Wojska Ochrony Pogranicza operującej w rejonie Piwnicznej.

 

10. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na poważnym prześladowaniu osoby z powodu jej przynależności do określonej grupy politycznej, polegającej na stosowaniu represji mających postać przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy publicznych i trwającego dłużej niż 7 dni, od marca 1946 roku do czerwca 1946 roku, dat bliżej nie ustalono, w Końskich, bezprawnego pozbawienia wolności żołnierzy Armii Krajowej Feliksa P. i Jerzego W., przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego – oficerów śledczych Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Końskich (S 2.2018.Zk). 

 Śledztwo zostało wszczęte postanowieniem prokuratora OKŚZpNP w Krakowie dnia 6 lutego 2018 roku. W dalszej fazie śledztwa ustalono, iż w marcu 1946 r. funkcjonariusze PUBP w Końskich zatrzymali i osadzili w miejscowym więzieniu Feliksa P, żołnierza AK oraz Jerzego W. którego brat był także żołnierzem AK w czasie II wojny światowej. Z więzienia zwolniono ich w czerwcu 1946 r. Przetrzymywany tam byli bezprawnie. W czasie pobytu w tym więzieniu Feliks P. i Jerzy W. byli przesłuchiwani przez funkcjonariuszy PUBP w Końskich, którzy się wówczas nad nimi znęcali. Uzyskano z Archiwum Delegatury IPN w Kielcach materiały dotyczące zbrodni stanowiących przedmiot postępowania i dokonano ich oględzin. Konieczne będzie opracowanie w najbliższym czasie w tej sprawie końcowej decyzji merytorycznej.       

 

Zbrodnie nazistowskie

 

1. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na naruszeniu w okresie od maja 1940 r. do stycznia 1945 r. w Oświęcimiu i innych miejscowościach prawa międzynarodowego stanowiącego zbrodnię przeciwko ludzkości przez przedstawicieli władzy państwa niemieckiego polegającego na pozbawieniu wolności obywateli polskich poprzez osadzenie ich w obozie koncentracyjnym KL Auschwitz-Birkenau i poddaniu ich tam nieludzkiemu traktowaniu oraz dokonywaniu ich zabójstw, tj. o przestępstwo z art. 1 pkt 1 dekretu z dnia 31 sierpnia 1944 roku o wymiarze kary dla faszystowsko – hitlerowskich zbrodniarzy winnych zabójstw i znęcania się nad ludnością cywilną i jeńcami oraz dla zdrajców Narodu Polskiego.

Celem prowadzonego postępowania jest kompleksowe i wszechstronne wyjaśnienie okoliczności przestępstw w zakresie wyznaczonym przez treść art. 297 k.p.k., z uwzględnieniem ustaleń poczynionych dotychczas w postępowaniach karnych obejmujących swoim zakresem czyn będący przedmiotem postępowania.

Tak więc w toku śledztw niezbędne jest poczynienie ustaleń dotyczących:

- organizacji i funkcjonowania obozu zagłady KL Auschwitz-Birkenau w kontekście systemu obozów koncentracyjnych i obozów zagłady funkcjonujących w III Rzeszy Niemieckiej;

- danych osób osadzonych w obozie;

- okoliczności pozbawiania życia osób osadzonych w obozie;

- ilości ofiar obozu (w rozumieniu całkowitej ilości uwięzionych oraz ilości osób zgładzonych);

- systemu pracy przymusowej z wykorzystaniem więźniów obozu;

- czynów zabronionych o charakterze jednostkowym popełnionych na szkodę więźniów obozu;

- eksperymentów medycznych i paramedycznych dokonywanych na więźniach obozu;

- likwidacji obozu i przestępstw popełnionych w związku z jego ewakuacją;

- funkcjonariuszy III Rzeszy Niemieckiej pełniących służbę w obozie;

- wyników zakończonych postępowań karnych dotyczących przestępstw popełnionych w związku z funkcjonowaniem obozu.

Dla realizacji zadań wynikających z art. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Ustawy o IPN oraz art. 297 k.p.k. niezbędne jest pozyskanie dla potrzeb postępowania możliwie jak najdokładniejszych danych o potencjalnych źródłach informacji na temat objęty przedmiotem śledztwa.

Z punktu widzenia zasad prawa karnego potencjalny zakres procesowego zainteresowania obejmuje nie tylko dowody w znaczeniu ścisłym (tj. dowody z dokumentów, zeznań świadków, wyjaśnień oskarżonych, opinii biegłych), ale również tzw. informacje o dowodach, czyli wszelkie dane pozwalające na uzyskanie dowodów w rozumieniu procedury karnej. (S 78.2011.Zn).

W styczniu bieżącego roku opublikowano najszerszą z dotychczas opracowanych bazę danych o funkcjonariuszach SS pełniących służbę w obozie KL Auschwitz-Birkenau. Dalsze czynności zmierzać będą do pozyskania informacji czy osoby wymienione w bazie żyją i czy możliwe będzie przedstawienie im zarzutu.

 

2. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na masowych egzekucjach obywateli polskich w Przegorzałach w latach 1939-1944 dokonanych przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego (S 61.2012.Zn).

Na obecnym etapie śledztwa kontynuowane są badania genetyczne szczątków zabezpieczonych w Pomorskim Uniwersytecie Medycznym z uwzględnieniem materiału porównawczego pobranego przez biegłego Instytutu Ekspertyz Sądowych. W toku kwerendy archiwalnej ujawniono materiały dotyczące działalności niemieckiego sądu specjalnego w Krakowie w tym dotyczące osób skazanych na karę śmierci i osadzonych w więzieniu św. Michała w Krakowie. Przedmiotowe materiały są obecnie weryfikowane w odniesieniu do dotychczas zebranych w sprawie dowodów w tym zakresie obejmującym zapisy księgi zmarłych Parafii pw. Wszystkich Świętych w Krakowie.

 

3. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na zabójstwie Jana R. w nieustalonym miejscu w 1945 roku (S 59.2018.Zn).

W toku śledztwa podjęto kwerendę w zasobie archiwalnym IPN, która jest kontynuowana. Uzyskano dokumenty dotyczące zgonu pokrzywdzonego. Ponadto przesłuchano członków rodziny pokrzywdzonego. Zakończenie kwerendy archiwalnej i poddanie analizie uzyskanych dokumentów pozwoli na zakończenie śledztwa.

 

4. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na pozbawieniu życia w bliżej nieustalonym okresie czasu, pomiędzy dniem 22 listopada 1944 roku a bliżej nieustalonym dniem miesiąca stycznia 1945 roku na obszarze obecnego województwa małopolskiego, obywatela polskiego Józefa M. przez funkcjonariuszy nieustalonej formacji policyjnej lub wojskowej idącej na rękę władzy państwa niemieckiego, co stanowiło poważne prześladowanie z powodu przynależności wyżej wymienionego do określonej grupy narodowościowej (S 45.2018.Zn).

Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy wyjaśnienia okoliczności śmierci Józefa M. pozbawionego życia przez funkcjonariuszy niemieckich. W charakterze świadków przesłuchiwani są zstępni zamordowanego, gromadzone są dokumenty i informacje dotyczące zdarzenia.

 

5. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na poważnym prześladowaniu osób z powodu ich przynależności do określonej grupy narodowościowej, popełnionej latem 1943 r., daty bliżej nie ustalono, w lesie w pobliżu wsi Wodacz i Chrusty k. Wodzisławia, pow. jędrzejowskiego, przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego, którzy dokonali zabójstw około pięćdziesięciu obywateli polskich narodowości romskiej, poprzez ich zastrzelenie z broni palnej (S 28.2018.Zn).    

W toku dotychczasowych czynności śledztwa ustalono, iż latem 1943r., daty bliżej nie ustalono, w lesie k. wsi Wodacz, pow. jędrzejowskiego, żołnierze niemieccy przybyli od strony Jędrzejowa dokonali zabójstw około pięćdziesięciu obywateli polskich narodowości romskiej, którzy stacjonowali w tym miejscu taborem, oddając do nich strzały z broni palnej. W dalszej fazie śledztwa przesłuchano kolejnych trzech świadków, którzy w czasie wojny mieszkali we wsi Wodacz i widzieli zdarzenie oraz dwóch kolejnych, którzy znają je z opowiadań innych osób. Dokonano oględzin miejsca zdarzenia, podjęto czynności zmierzające do ustalenia czy po II wojnie światowej dokonano ekshumacji szczątków zabitych w lesie k. Wodaczy osób narodowości romskiej i gdzie je pochowano. Uzyskano z Archiwum IPN dokumenty, w których znajdują się jedynie śladowe informacje na temat zbrodni stanowiącej przedmiot postępowania. Po uzyskaniu ostatecznych wyników kwerendy archiwalnej oraz odpowiedzi z właściwych Urzędów Gmin i zarządów cmentarzy konieczne będzie opracowanie w sprawie końcowej decyzji merytorycznej.

 

6. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, popełnionej w okresie od bliżej nieustalonego dnia miesiąca października 1944 roku do bliżej nieustalonego dnia miesiąca stycznia 1945 roku na obszarze miejscowości Grabie woj. małopolskie przez osoby idące na rękę władzy państwa niemieckiego, polegającej na pozbawieniu życia przy użyciu broni palnej dwojga obywateli polskich narodowości żydowskiej o nieustalonych danych personalnych, z powodu ich przynależności do określonej grupy narodowościowej (S 98.2017.Zn).

W toku niniejszego śledztwa prowadzone są czynności polegające na poszukiwaniu osób posiadających wiedzę odnośnie zdarzenia będącego przedmiotem postępowania, trwa również kwerenda archiwalna mająca na celu ujawnienie dokumentów dotyczących popełnionej zbrodni.

 

7. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwie Józefa Z. przez funkcjonariuszy Gestapo z Limanowej w dniu 15.08.2018 r. (S 67.2018.Zn).

W chwili obecnej trwa kwerenda w celu odnalezienia dokumentów dotyczących tej zbrodni i ustalenia sprawców.

 

8. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na popełnieniu w dniu 18 grudnia 1939 roku na terenie Lasku na Uzborni w Bochni przez idących na rękę władzy państwa niemieckiego funkcjonariuszy niemieckich w postaci zabójstwa Józefa T. i innych mieszkańców Bochni przez rozstrzelanie, a czyn ten był formą poważnego prześladowania z powodu przynależności osób prześladowanych do polskiej grupy narodowościowej (S 4.2018.Zn).

W toku śledztwa przesłuchano zawiadamiającego o sprawie Józefa T., którego ojciec Józef T. był jedną z ofiar zbrodni oraz zarządzono przeprowadzenie obszernych kwerend archiwalnych w przedmiocie ujawnionej zbrodni nazistowskiej. W wyniku wstępnych ustaleń archiwalnych odnaleziono częściowo materiały i dokumenty potwierdzające przedmiotowe zdarzenie dlatego w najbliższym czasie weryfikowana będzie lista ofiar – pokrzywdzonych oraz ustalenia ich zstępnych w miarę możliwości zostaną przesłuchani w śledztwie.

W wyniku dokonanych kwerend archiwalnych odnaleziono szereg materiałów pozwalających na ustalenie pełnej listy ofiar tej zbrodni oraz ustalono prawdopodobnych sprawców – funkcjonariuszy państwa niemieckiego. Obecnie zwrócono się do organów państwa niemieckiego z wnioskiem o ustalenie konkretnych osób wywodzących się z formacji żandarmerii niemieckiej oraz danych na temat procesów karnych tworzących się przeciwko nim po wojnie. Po otrzymaniu niezbędnych dokumentów zostanie podjęta decyzja co do dalszego toku postępowania.

 

9. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na naruszeniu w bliżej nieustalonym dniu od 1939 r. do 1945 r. w Sachsenhausen i innych miejscowościach prawa międzynarodowego przez funkcjonariuszy SS idących na rękę władzy państwa niemieckiego, polegającego na dokonywaniu zabójstw obywateli polskich osadzonych w tamtejszym obozie koncentracyjnym (S 90.2017.Zn).

W toku śledztwa podjęto zakrojone na szeroką skalę czynności poszukiwawcze mające na celu zgromadzenie wszystkich archiwaliów związanych z udokumentowaniem liczby Polaków zamordowanych w obozie koncentracyjnym. W tym celu zwrócono się do polskich i zagranicznych świadków i placówek historycznych.

Równolegle poczynione są działania zmierzające do odszukania osób, które przeżyły obóz i dotychczas żyją w celu uzyskania ich bezpośredniej selekcji na temat warunków panujących w obozie i wszystkich okoliczności z tym związanych., a w razie konieczności ich najbliższych.

Do chwili obecnej ustalono już kilkanaście osób cześć z nich została przesłuchana.

Wytypowano również listę funkcjonariuszy SS pełniących służbę w wymienionym obozie celem weryfikacji danych osobowych.

 

10. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na poważnym prześladowaniu osoby z powodu jej przynależności do określonej grupy narodowościowej, popełnionej w dniu 2 września 1943r. we wsi Brzustowa, pow. ostrowieckiego, przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego - żołnierzy żandarmerii, którzy dokonali zabójstwa obywatela polskiego Stanisława D., poprzez zastrzelenie go z broni palnej (S 41.2018.Zn).

Śledztwo zostało wszczęte postanowieniem prokuratora OKŚZpNP w Krakowie z dnia 22 sierpnia 2018 r. W toku dotychczasowych czynności śledztwa ustalono, iż w lipcu lub sierpniu 1943 r., daty bliżej nie ustalono, funkcjonariusze niemieckiej żandarmerii zatrzymali szewca ze wsi Gliniany Stanisława D. Przez pewien czas był on więziony przez Niemców w areszcie w Tarłowie. Podejrzewano go o udzielanie pomocy osobie narodowości żydowskiej, której miał on naprawić buty. W dniu 2 września 1943 r. miał on zostać przewieziony do aresztu w Ostrowcu Świętokrzyskim. W drodze do tego aresztu żandarmi zatrzymali samochód i nakazali Stanisławowi D. uciekać. Wówczas zastrzelili go i nakazali miejscowym osobom zakopać jego ciało na miejscu egzekucji. Po pewnym czasie ciało Stanisława D. potajemnie wykopano i pochowano na cmentarzu w Glinianach. W śledztwie przesłuchano syna pokrzywdzonego – Stanisława D., który urodził się już po śmierci swego ojca. Potwierdził on w swoich zeznaniach okoliczności zatrzymania i śmierci ojca, które zna z opowiadań matki. Ustalono ponadto, iż we Wrocławiu zamieszkuje przyrodnia siostra Stanisława D. Podjęto czynności zmierzające do jej przesłuchania. Ponadto z Archiwum IPN w Kielcach uzyskano materiały archiwalne dotyczące osoby pokrzywdzonego oraz informację na temat źródeł, w których znajdować się mogą informacje na temat zbrodni stanowiącej  przedmiot postępowania

do góry