Nawigacja

Oddziałowa Komisja w Krakowie (stan na luty 2021 r.)

Śledztwa w toku

Zbrodnie komunistyczne

1. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegające na  znęcaniu się fizycznym i psychicznym w okresie od 31 grudnia 1948r. do 23 lutego 1949r. w Tarnowie nad Marianem P., Ludwikiem T., Romanem M., Janem J. przez funkcjonariuszy WUBP w Krakowie. (S 65.2020.Zk).

Zwrócono się o kwerendę w celu ujawnienia akt dotyczących tej sprawy. Przeprowadzane są oględziny akt zwłaszcza funkcjonariuszy UB biorących udział w śledztwie. W dalszym ciągu trwa kwerenda archiwalna. W przypadku ustalenia świadków zostaną oni przesłuchani.

2. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na fizycznym i psychicznym znęcaniu się nad Bogusławem P. przez funkcjonariuszy UB (S 16.2020.Zk).

W niniejszej sprawie trwa kwerenda archiwalna mająca na celu odnalezienie dokumentów dotyczących okoliczności pozbawienia wolności i osadzenia Bogusława P.

3. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na zabójstwach obywateli polskich dokonanych w trakcie prób przekroczenia granicy czechosłowacko-austriackiej w latach 1948-1989 dokonanych przez funkcjonariuszy komunistycznych Czechosłowackiej Republiki Socjalistycznej, które to działanie stanowiło prześladowanie z powodów politycznych ludności cywilnej w ramach działań totalitarnych państwa komunistycznego
(S 48.2016.Zk).

W toku śledztwa zgromadzono dostępną dokumentację dotyczącą przypadków przekraczania przez obywateli polskich granicy pomiędzy Czechosłowacją a Austrią i RFN. Dokonano oględzin odnalezionych i przesłanych akt przez Oddziałowe Archiwum IPN w Krakowie. W poczet materiałów śledztwa włączono dokumentację dotyczącą przedstawionych wyżej zdarzeń przekazaną przez Czeski Urząd Dokumentacji i Badania Zbrodni Komunizmu (tzw. UDV). Przesłuchano w charakterze świadków osoby najbliższe dla pokrzywdzonych, którzy zginęli przy próbie przekraczania granicy. W trakcie postępowania sporządzono także listę żołnierzy czechosłowackich brygad Straży Granicznej pełniących służbę w czasie, w którym ponieśli śmierć obywatele polscy. Wymienieni przesłuchani zostali w drodze pomocy prawnej przez czeskie i słowackie organy ścigania. Aktualnie w drodze międzynarodowej pomocy prawnej wystąpiono o realizację czynności dotyczących osób odpowiedzialnych za funkcjonowanie zabezpieczeń elektrycznych na granicy czesko – austriackiej, przeciwko którym może zostać skierowane postępowanie karne.

4. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na indywidualnym naruszeniu praw człowieka, w tym w szczególności prawa do wolności osobistej, nietykalności i godności osoby oraz prawa do sprawiedliwego procesu przed niezawisłym sądem poprzez znęcanie się w okresie od marca do września 1946 r. w Brzesku i Krakowie przez funkcjonariuszy UB, będących funkcjonariuszami państwa komunistycznego na Kazimierzem O. i innymi osobami w związku z prowadzonym przeciwko nim postępowaniem o udział w zbrojnym podziemiu niepodległościowym i zmuszaniu ich w ten sposób do przyznania się do winy i złożenia wyjaśnień o treści oczekiwanej przez przesłuchującego i działania w ten sposób na szkodę interesu publicznego i interesu prywatnego pokrzywdzonego (S 15.2020.Zk).

W toku śledztwa gromadzona jest dokumentacja archiwalna. Analiza jej treści ukierunkuje dalszy tok postępowania.

5. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości,  polegającej na udzieleniu pomocy w okresie od 29 stycznia 1945 roku do 12 kwietnia 1945 roku w Nowym Targu i innych miejscowościach powiatu nowotarskiego przez funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej oraz funkcjonariuszy Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Nowym Targu, będących funkcjonariuszami państwa komunistycznego formacjom sowieckim, dokonującym bezprawnych pozbawień wolności obywateli polskich w związku z ich przynależnością do Armii Krajowej, przy czym bezprawne pozbawienie wolności połączone było z oddaniem pokrzywdzonych we władztwo państwa obcego i stanowiło stosowanie wobec nich represji z powodu przynależności do określonej grupy politycznej (S 77.2015.Zk).

Wystąpiono z wnioskami o udzielenie międzynarodowej pomocy prawnej do strony ukraińskiej i rosyjskiej celem uzyskania dokumentów mogących mieć istotne znaczenie dla dalszego biegu śledztwa.

6. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegające na popełnieniu w okresie od 04 marca 1952 roku do 05 grudnia 1952 roku w Krakowie, w Krakowskim Szpitalu Neuropsychiatrycznym, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego, którzy działając wspólnie i w porozumieniu, podczas i w związku z urzędowaniem, przekroczyli swoje uprawnienia prześladując z powodów politycznych i stosując represję wobec zatrzymanego i przetrzymywanego w tamtejszym szpitalu Zdzisława H. z powodu podejrzenia przynależności do wrogiej grupy politycznej, znęcali się nad nim fizycznie i psychicznie, wielokrotnie bijąc go i kopiąc po całym ciele (S 76.2020.Zk).

W chwili obecnej trwa kwerenda w celu uzyskania dokumentów dotyczących inwigilacji Zdzisława.H. i działań UB wobec niego.

7. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegające na poważnym prześladowaniu z powodu przynależności do określonej grupy politycznej poprzez znęcanie się fizyczne i psychiczne nad pozbawionym wolności Stefanem K. w okresie od 26 września 1949r. do 28 sierpnia 1953r. w celu wymuszenia zeznań (S 83.2020.Zk).

W chwili obecnej trwa kwerenda w Archiwum IPN i Archiwum Narodowym w Poznaniu. W celu uzyskania dokumentów dotyczących pozbawienia wolności Stefana K. i ustalenia funkcjonariuszy UB, którzy znęcali się nad wymienionym.

8. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegające na znęcaniu się fizycznym i psychicznym nad tymczasowo aresztowanym żołnierzem Armii Krajowej - Marianem S. w 1951r. w Kielcach, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego – oficerów śledczych tamtejszego Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego (S 81.2020.Zk).

Zawiadomienie o przestępstwie złożył Witold W. Z jego treści wynika, iż w 1951 r. Marian S., były żołnierz AK, został osadzony w areszcie WUBP w Kielcach. Funkcjonariusze państwa komunistycznego, oficerowie śledczy tego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, znęcali się fizycznie i psychicznie nad tymczasowo aresztowanym żołnierzem Armii Krajowej, w celu uzyskania od niego określonej treści wyjaśnień. Zwrócono się do Archiwum IPN o nadesłanie akt postępowania przeciwko Marianowi S. oraz inne dokumenty związane z jego osobą. Ustalono, iż pokrzywdzony zmarł w 1995 r. Oczekuje się na wyniki kwerendy archiwalnej.         

9. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegające na poważnym prześladowaniu osoby z powodu jej przynależności do określonej grupy politycznej i na stosowaniu represji wobec jednostki, mających postać przemocy, gróźb bezprawnych oraz innych sposobów fizycznego i psychicznego znęcania się nad tymczasowo aresztowanym żołnierzem Armii Krajowej – Józefem R., pomiędzy 22 października 1950 roku a 22 stycznia 1951 roku, w Busku Zdroju, przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego - oficerów śledczych tamtejszego Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego (S 95.2020.Zk).

Śledztwo wszczęto z urzędu. Dokonując kwerendy akt spraw, w których zapadły orzeczenia w trybie ustawy z dnia 13 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego – na podstawie akt postępowania Sądu Okręgowego w Kielcach ustalono, iż pomiędzy październikiem 1950 r. a 22 stycznia 1951 r., w Busku – Zdroju, funkcjonariusze państwa komunistycznego, oficerowie śledczy tamtejszego Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, znęcali się fizycznie i psychicznie nad zatrzymanym, a następnie tymczasowo aresztowanym żołnierzem Armii Krajowej, a także prowadzącym działalność antykomunistyczna po II wojnie światowej  Józefem R., w celu uzyskania od niego określonej treści wyjaśnień. Z Archiwum IPN uzyskano akta postępowania PUBP Busko – Zdrój przeciwko Józefowi R. oraz inne dokumenty związane z jego osobą. Na ich podstawie ustalono nazwiska funkcjonariuszy, którzy wykonywali czynności z udziałem pokrzywdzonego Józefa R. Zwrócono się do Archiwum IPN Kielce o nadesłanie ich akt osobowych. ustalono, iż pokrzywdzony zmarł w 1994 r., a jego żona w 1996 r. Ustalono adresy dwojga ich dzieci, do których zwrócono się z pisemnym zapytaniem czy posiadają w sprawie istotne informacje. Oczekuje się na dalsze wyniki kwerendy archiwalnej oraz odpowiedzi od zstępnych pokrzywdzonego.        

10. Śledztwo w sprawie zbrodni komunistycznej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na zabójstwie Stanisława W. na posterunku MO w Gromniku w dniu 19 czerwca 1945 roku (S 10.2020.Zk).

W sprawie wszczęto śledztwo, którego celem będzie wyjaśnienie wszystkich okoliczności czynu, a w szczególności weryfikacja hipotezy, że stanowił on zbrodnię komunistyczną w rozumieniu ustawy o IPN.

  

Zbrodnie nazistowskie

1. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na naruszeniu w okresie od maja 1940 r. do stycznia 1945 r. w Oświęcimiu i innych miejscowościach prawa międzynarodowego stanowiącego zbrodnię przeciwko ludzkości przez przedstawicieli władzy państwa niemieckiego polegającego na pozbawieniu wolności obywateli polskich poprzez osadzenie ich w obozie koncentracyjnym KL Auschwitz-Birkenau i poddaniu ich tam nieludzkiemu traktowaniu oraz dokonywaniu ich zabójstw, tj. o przestępstwo z art. 1 pkt 1 dekretu z dnia 31 sierpnia 1944 roku o wymiarze kary dla faszystowsko – hitlerowskich zbrodniarzy winnych zabójstw i znęcania się nad ludnością cywilną i jeńcami oraz dla zdrajców Narodu Polskiego.

Celem prowadzonego postępowania jest kompleksowe i wszechstronne wyjaśnienie okoliczności przestępstw w zakresie wyznaczonym przez treść art. 297 k.p.k., z uwzględnieniem ustaleń poczynionych dotychczas w postępowaniach karnych obejmujących swoim zakresem czyn będący przedmiotem postępowania.

Tak więc w toku śledztw niezbędne jest poczynienie ustaleń dotyczących:

- organizacji i funkcjonowania obozu zagłady KL Auschwitz-Birkenau w kontekście systemu obozów koncentracyjnych i obozów zagłady funkcjonujących w III Rzeszy Niemieckiej;

- danych osób osadzonych w obozie;

- okoliczności pozbawiania życia osób osadzonych w obozie;

- ilości ofiar obozu (w rozumieniu całkowitej ilości uwięzionych oraz ilości osób zgładzonych);

- systemu pracy przymusowej z wykorzystaniem więźniów obozu;

- czynów zabronionych o charakterze jednostkowym popełnionych na szkodę więźniów obozu;

- eksperymentów medycznych i paramedycznych dokonywanych na więźniach obozu;

- likwidacji obozu i przestępstw popełnionych w związku z jego ewakuacją;

- funkcjonariuszy III Rzeszy Niemieckiej pełniących służbę w obozie;

- wyników zakończonych postępowań karnych dotyczących przestępstw popełnionych w związku z funkcjonowaniem obozu.

Dla realizacji zadań wynikających z art. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Ustawy o IPN oraz art. 297 k.p.k. niezbędne jest pozyskanie dla potrzeb postępowania możliwie jak najdokładniejszych danych o potencjalnych źródłach informacji na temat objęty przedmiotem śledztwa.

Z punktu widzenia zasad prawa karnego potencjalny zakres procesowego zainteresowania obejmuje nie tylko dowody w znaczeniu ścisłym (tj. dowody z dokumentów, zeznań świadków, wyjaśnień oskarżonych, opinii biegłych), ale również tzw. informacje o dowodach, czyli wszelkie dane pozwalające na uzyskanie dowodów w rozumieniu procedury karnej. (S 78.2011.Zn).

Aktualnie prowadzone czynności zmierzać będą do pozyskania informacji czy osoby wymienione w bazie żyją i czy możliwe będzie przedstawienie im zarzutu. Do materiałów śledztwa włączono akta postępowań prowadzonych w sprawie zbrodni popełnionych w podobozach KL Auschwitz.

2. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości polegającej na masowych egzekucjach obywateli polskich w Przegorzałach w latach 1939-1944 dokonanych przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego (S 61.2012.Zn).

Na obecnym etapie śledztwa zakończono badania genetyczne szczątków zabezpieczonych w Pomorskim Uniwersytecie Medycznym z uwzględnieniem materiału porównawczego pobranego przez biegłego Instytutu Ekspertyz Sądowych. W toku kwerendy archiwalnej ujawniono materiały dotyczące działalności niemieckiego sądu specjalnego w Krakowie w tym dotyczące osób skazanych na karę śmierci i osadzonych w więzieniu św. Michała w Krakowie. Przedmiotowe materiały są obecnie weryfikowane w odniesieniu do dotychczas zebranych w sprawie dowodów w tym zakresie obejmującym zapisy księgi zmarłych Parafii pw. Wszystkich Świętych w Krakowie. Ponadto trwają czynności zmierzające do ustalenia żyjących krewnych osób, których dotyczą zapisy w w/w księdze zmarłych, a zostały rozstrzelane na mocy wyroków niemieckiego sądu specjalnego w Krakowie.

Ustalone w ten sposób osoby zostały przesłuchane w charakterze świadków, a także pozyskano od nich biologiczny materiał porównawczy do badań genetycznych. Przeprowadzenie badań w tym zakresie powierzono Instytutowi Ekspertyz Sądowych w Krakowie. Opisane czynności oraz badania kryminalistyczne są obecnie kontynuowane.

Ponadto uzyskano informację, iż w zasobie archiwalnym Zakładu Medycyny Sadowej Collegium Medicum UJ znajdują się protokoły sekcji zwłok osób rozstrzelanych przez Niemców, w tym na terenie krakowskich więzień. Powyższe wymaga przeprowadzenia stosownej kwerendy celem ujawnienia materiałów dotyczących osób rozstrzelanych na terenie więzienia św. Michała.

W śledztwie podjęto ustalenia dotyczące sędziów i prokuratorów niemieckiego sądu specjalnego w Krakowie. W tym zakresie zwrócono się także do centrali Badania Zbrodni Narodowosocjalistycznej w Ludwigsburgu.

3. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, będącej zbrodnią przeciwko ludzkości dotyczące zabójstw ludności narodowości żydowskiej na terenie Bukowca we wsi Łomna (S 12.2020.Zn).

W sprawie wszczęto śledztwo w toku którego gromadzona jest dokumentacja archiwalna dotycząca zdarzenia.

4. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na poważnym prześladowaniu osób z powodu ich przynależności do określonej grupy narodowościowej, popełnionych w 1941r., dat bliżej nie ustalono, we wsi Zbeltowice, pow. kazimierskiego polegającej na dokonaniu, poprzez zastrzelenie z broni palnej, zabójstw sześciorga polskich cywili, przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego (S 26.2020.Zn).

Zawiadomienie o przestępstwie złożył Jerzy D., który w piśmie skierowanym do IPN podał, iż jego matka, 91 – letnia Stanisława D. była w czasie II wojny światowej mieszkanką wsi Zbeltowice, powiat Kazimierza Wielka i ma wiedzę na temat dokonanych wówczas w tej wsi przez Niemców zabójstw osób narodowości żydowskiej. Przesłuchano Stanisławę D., która zeznała, iż najprawdopodobniej w lutym 1941 r. żołnierze niemieccy zastrzelili w Zbeltowicach Władysławę K. i jej nieletniego syna Stanisława K. oraz mężczyznę i kobietę narodowości żydowskiej, których rodzina K. ukrywała.

W dalszej fazie śledztwa uzyskano wyniki kwerendy archiwalnej przeprowadzonej w zasobie IPN, oczekuje się na opracowanie ekspertyzy historycznej.

5. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na zabójstwie Stanisławy D. w dniu 7 kwietnia 1943 roku przez Gestapo w Miechowie (S 60.2020.Zn).

Zawiadomienie o przestępstwie złożył Jan D., który w piśmie skierowanym drogą mailową do IPN podał, iż siostra jego matki – Stanisława D. była w czasie II wojny światowej łączniczką ZWZ, a następnie AK. 11 marca 1943 r. została aresztowana i uwięziona przez gestapo w Miechowie. Po brutalnym śledztwie, podczas którego pomimo stosowanych wobec niej tortur nikogo nie wydała, zmarła w dniu 7 kwietnia 1943 r. Przesłuchano Jana D., uzyskano częściowe wyniki prowadzonej  kwerendy archiwalnej w zasobie IPN, oczekuje się na opracowanie ekspertyzy historycznej.

6. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na naruszeniu w bliżej nieustalonym dniu od 1939 r. do 1945 r. w Sachsenhausen i innych miejscowościach prawa międzynarodowego przez funkcjonariuszy SS idących na rękę władzy państwa niemieckiego, polegającego na dokonywaniu zabójstw obywateli polskich osadzonych w tamtejszym obozie koncentracyjnym (S 90.2017.Zn).

W toku śledztwa podjęto zakrojone na szeroką skalę czynności poszukiwawcze mające na celu zgromadzenie wszystkich archiwaliów związanych z udokumentowaniem liczby Polaków zamordowanych w obozie koncentracyjnym. W tym celu zwrócono się do polskich i zagranicznych świadków i placówek historycznych.

Równolegle poczynione są działania zmierzające do odszukania osób, które przeżyły obóz i dotychczas żyją w celu uzyskania ich bezpośredniej relacji na temat warunków panujących w obozie i wszystkich okoliczności z tym związanych., a w razie konieczności przesłuchanie  ich najbliższych.

W śledztwie przesłuchano szereg osób, których bliscy byli więźniami obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. Jedna z nich Józef H. złożyła osobiście relacje z pobytu w obozie. Do chwili obecnej w wyniku kwerendy archiwalnej wytypowano wszystkie jednostki akt postępowań prowadzonych na terenie kraju przez byłą Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich celem oceny o przeanalizowanie zgromadzonego tam materiału dowodowego.

Od organów państwa niemieckiego uzyskano częściowo odpowiedzi na wnioski o międzynarodową pomoc prawną. Podjęto również działania w celu weryfikacji danych osobowych funkcjonariuszy SS pełniących służbę w obozie.

W ostatnim okresie śledztwa przesłuchano szereg kolejnych osób, których bliscy byli więźniami KL Sachsenhausen, również członków rodzin profesorów, którzy zostali wywiezieni do tego obozu koncentracyjnego w ramach tzw. „Sonderaktion Krakau” mającej miejsce w dniu 6 listopada 1939 roku. Od świadków pozyskano osobiste dokumenty w tym pamiętniki, listy z obozu, kartki zawierające materiał dowodowy Podjęto także działania zmierzające do ustalenia i pozyskania do akt kopii wyroków zagranicznych lub krajowych sądów skazujących członków załogi obozowej za zbrodnie na Polakach w obozie. W tym celu wystosowano wniosek o udzielenie międzynarodowej pomocy prawnej do Bundesarchiv w Berlinie. Ustalono kolejne osoby, których bliscy byli więźniami KL Sachsenhausen. W tym celu trwa opracowanie kolejnych wniosków o przesłuchanie świadków w drodze pomocy prawnej do pozostałych oddziałów IPN w kraju.

Obecnie otrzymano i przetłumaczono odpowiedź uzyskaną z Bundesarchiv w Berlinie. Dokonano oględzin kolejnych akt archiwalnych oraz ustalono dalsze dane osobowe przebywających w obozie Polaków, co umożliwi ustalenie czy świadkowie ci obecnie żyją, ewentualnie przesłuchanie na powyższe okoliczności ich krewnych.

W ostatnim okresie czasu do akt postępowania dołączono protokoły przesłuchania kolejnych świadków w tym relacje bezpośredniego więźnia obozu Stanisława Sz., Róży K. na temat pobytu w obozie jej ojca Dionizego J. wraz z plikiem materiałów archiwalnych. Przesłuchano także Artura S. na okoliczność pobytu w obozie innego więźnia –Jana Sz. oraz zlecono przesłuchanie kolejnych świadków. Pozyskano szereg dokumentów archiwalnych, wspomnień, pamiętników, listów z obozu, w tym materiały obejmujące zeznania kilkudziesięciu osób na temat ich pobytu w obozie, a wywodzących się z grona mieszkańców dawnego województwa białostockiego. W oparciu o analizę akt sprawy wytypowano także kolejna grupę kilkudziesięciu akt archiwalnych znajdujących się w zasobach Oddziałowego Archiwum IPN w Krakowie ora Archiwum IPN w Warszawie i zwrócono się o ich udostępnienie na potrzeby śledztwa.

7. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na rozstrzelaniu przez Niemców w lutym 1940 roku w lesie Bór (Skarżysko Kamienna) 360 osób (S 13.2020.Zn).

W dalszej fazie śledztwa zapoznano się z kolejnymi publikacjami na temat w/w zdarzenia , oczekuje się na ekspertyzę historyka OK Kraków dotyczącą przedmiotowej zbrodni.    

8. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej zbrodnię przeciwko ludzkości, polegające na poważnym prześladowaniu osób z powodu ich przynależności do określonej grupy narodowościowej, popełnione w dniu 11 maja 1943 r. w Górkach Szczukowskich, poprzez zastrzelenie z broni palnej dziesięciu osób spośród polskiej ludności cywilnej – Edwarda M., Mieczysława D., Tadeusza W., Jana M., Antoniego Ł., Janusza G. oraz czterech osób, których tożsamości nie ustalono, przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego a także w sprawie popełnienia w dniu 17 stycznia 1944 r. w Woli Kopcowej, pow. kieleckiego zabójstwa poprzez zastrzelenie z broni palnej, trzech osób spośród polskiej ludności cywilnej – Franciszka L., Franciszka P. i Stanisława K., przez funkcjonariuszy państwa niemieckiego (S 61.2020.Zn).

Śledztwo zostało wszczęte wskutek zawiadomienia od Wójta Gminy Masłów. W toku dotychczasowych czynności śledztwa ustalono, iż w dniu 11 maja 1943 r. w Górkach Szczukowskich, pow. kieleckiego, w zbiorowej egzekucji, funkcjonariusze niemieckiej żandarmerii rozstrzelali dziesięć osób spośród polskiej ludności cywilnej, będących  mieszkańcami wsi Wola Kopcowa, pow. kieleckiego: Edwarda M., Mieczysława D., Tadeusza W., Jana M., Antoniego Ł., Janusza G. oraz dalsze cztery osoby, których tożsamości nie ustalono. Natomiast w dniu 17 stycznia 1944 r. w Woli Kopcowej żołnierze niemieckiej żandarmerii z posterunku w Borkowie dokonali, poprzez zastrzelenie z broni palnej, zabójstw trzech kolejnych osób spośród polskiej ludności cywilnej – mieszkańców tej wsi: Franciszka L., Franciszka P. i Stanisława K.. Ustalono osoby, które należy przesłuchać, albowiem mogą posiadać pewne informacje na temat zdarzenia stanowiącego przedmiot śledztwa. Zapoznano się z publikacjami na temat w/w zdarzenia. Załączono do akt wyniki kwerendy archiwalnej przeprowadzonej w zasobie Archiwum IPN Kielce, dotyczącej tych zbrodni. Dokonano oględzin akt śledztwa b. OKBZH w Kielcach, podczas których ujawniono sporządzone w latach 70-rych ub. wieku protokoły przesłuchań świadków oraz inne dokumenty dotyczące zdarzeń stanowiących przedmiot niniejszego śledztwa. Zlecono historykowi OK Kraków opracowanie ekspertyzy na temat przedmiotowych zbrodni. Po przesłuchaniu wszystkich ustalonych osób i uzyskaniu ekspertyzy historyka  konieczne będzie opracowanie w sprawie końcowej decyzji merytorycznej.     

9. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na wywiezieniu na roboty przymusowe Jadwigi W.-B. (S 59.2020.Zn).

W śledztwie w najbliższym okresie czasu wykonano zaplanowane uprzednio przesłuchanie zawiadamiającej przez prokuratora osobiście w miejscu zamieszkania. Zeznania złożone przez pokrzywdzoną uprawdopodobniły fakt zaistnienia przestępstwa dlatego na dalszym etapie postępowania zwrócono się o przeprowadzenie kwerendy archiwalnej w niniejszej sprawie do Oddziałowego Archiwum IPN w Krakowie oraz historyka o przeprowadzenie wewnętrznego skontrum w zasobach wewnętrznych tut. Komisji dotyczącego przedmiotu śledztwa. W sprawie po zakończeniu kwerendy w zasobie archiwalnym IPN zwrócono się do Archiwum Narodowego w Tarnowie posiadającego rozległe materiały dotyczące robotników przymusowych w Generalnym Gubernatorstwie.

10. Śledztwo w sprawie zbrodni nazistowskiej, stanowiącej jednocześnie zbrodnię przeciwko ludzkości, polegającej na popełnieniu w dniu 28 października 1942 r. w Krakowie, polegającej na zabójstwach oraz spowodowaniu ciężkich uszczerbków na zdrowiu, podjętym w celu wykonania polityki państwa polegającej na wyniszczeniu części żydowskiej grupy narodowej, podczas likwidacji Domu Dziecka, mieszczącego się w obrębie getta krakowskiego, przy ul. Józefińskiej w Krakowie, przez, idących na rękę władzy państwa niemieckiego – funkcjonariuszy nazistowskich, które to czyny były przejawem poważnych prześladowań, z powodu przynależności pokrzywdzonych, do żydowskiej grupy narodowościowej (S 20.2020.Zn).

Postępowanie wszczęto w oparciu o ujawnione materiały źródłowe wskazujące, że krytycznego dnia na terenie getta krakowskiego przeprowadzone zostało „wysiedlenie” w wyniku którego ok. 6 tysięcy mieszkańców Krakowa narodowości żydowskiej zostało przewiezionych do obozu koncentracyjnego w Bełżcu. Podczas wymienionej akcji naziści, dokonali także faktycznej likwidacji usytuowanego w obrębie getta Domu Dziecka, nazywanego także „Zakładem Sierot”, skąd wywieziono znajdujące się tam dzieci na teren nowopowstałego obozu w Płaszowie, gdzie zostały zastrzelone, a ich ciała wrzucone do wykopanych wcześniej dołów ziemnych. Obecnie w śledztwie zlecone zostały kwerendy archiwalne od wyniku których uzależniony będzie dalszy tok postępowania. W wyniku powyższych działań do akt postępowania załączono pierwsze archiwalne dokumenty przesłane przez Żydowski Instytut Historyczny w Warszawie, Centrum Społeczności Żydowskiej w Krakowie oraz Archiwum IPN w Krakowie.

Na podstawie analizy wskazanych dokumentów oraz w oparciu o nowe źródła informacyjne odnalezione w Archiwum Państwowym w Krakowie oraz pozycjach bibliograficznych, uzyskano kolejne dokumenty pozwalające określić precyzyjnie liczbę osób osadzonych w Domu Sierot oraz okoliczności związane z jego likwidacją. Pozyskano też pierwsze pisemne relacje pokrzywdzonych.

 

 

do góry